zondag 5 januari 2014

10 thema's in 2014 voor banken (3)

2014 is een belangrijk jaar voor banken. Wat ze in 2014 doen en vooral welke strategie ze volgen, bepaalt in grote mate welke functie zij dan hebben. In mijn vorige twee blogs van 22/12 en 29/12 ben ik ingegaan op de eerste 6 van 10 thema's die in 2014 grote impact hebben op banken en op hun rol in de financiële markten in het volgende decennium. Banken zullen hier op moeten anticiperen en in moeten spelen. 

In mijn eerste twee blogs heb ik de volgende 3 thema's besproken.
1. Klantbelang voorop
2. Orde op zaken
3. Innovatie
4. Social media neemt een vlucht: content, content, content
5. Storytelling
6. Veiligheid en vertrouwen

In dit blog de laatste 4 thema's

7. Betalingsverkeer: erop of eronder
8. No boundries! SEPA is here
9. Desintermediatie
10. Mobiel bankieren

De volgorde is weer volstrekt 'random'; er mag zeker niet de onderlinge prioriteit worden ontleend.

7. Betalingsverkeer: erop of eronder
Betalen kan niet meer worden gezien als een afzonderlijke, financiële transactie. Meer en meer is duidelijk dat het het financiële deel is van een 'bovenliggende' transactie. Onlosmakelijk met elkaar verbonden. Daarnaast speelt ook dat zo'n transactie zelf weer onderdeel is van een keten van transacties. De retailsector is het duidelijkste voorbeeld waar deze verschuiving heeft plaats gevonden. Kortom: waar banken zich in het verleden richtten op de afwikkeling van betalingen tussen twee of meer partijen, zullen zij zich meer moeten richten op een integrale benadering van deze transacties. Niet meer de verwerking van de geldstroom moet voorop staan, maar het ondersteunen van de 'bovenliggende' transactie. Eenvoud en gemak om de klant van de klant zo snel mogelijk het proces van oriëntatie tot check-out te laten doorlopen. Dat is: wanneer banken deze rol voor hun klanten willen vervullen. Er zijn genoeg kapers op de kust die deze rol van banken graag willen overnemen, àls zij dat al niet deels hebben gedaan. Alternatief voor de banken is dat zij zich terug trekken op hun core-activiteit, namelijk verwerking van betalingen. De vraag is of dat wel een goed alternatief is. Hier speelt het aspect desintermediatie weer een rol. Zie ook het 9e thema.

In 2014 zal naar mijn verwachting een eerste shake-out plaats vinden onder de vele betaalmogelijkheden die de afgelopen jaren zijn gelanceerd. Investeringen moeten tenslotte ooit eens worden terugverdiend en tot op heden is dat niet of nauwelijks gelukt. In september stond en een goed artikel op MobilePaymentsToday ("How more clarity can help consumers grasp mobile payments" over de verschillende vormen van - niet vreemd - mobiele betaalvormen. Probleem dat hierbij werd gesignaleerd was dat adoptie door consumenten om drie belangrijke redenen achter bleef bij de grote verwachtingen.

  1. de markt van mobiele betaaloplossingen is gefragmenteerd; iedereen vindt namelijk zijn eigen wiel uit.
  2. er is veel onduidelijkheid over wat de verschillende oplossingen betekenen; welk probleem van de consument lost het eigenlijk op?
  3. er is veel onduidelijkheid welke technologie wordt gebruikt (wallet, mobiele 'terminal', online). 

Wanneer we er gemakshalve en uit strategisch oogpunt vanuit gaan dat banken een grotere rol voor zichzelf zien weggelegd, zullen banken zich anders moeten opstellen dan als 'fast follower'. De rol van innovator is de meer aangewezen weg. Maar wel in nauwe samenwerking met andere partijen die hun eigen expertise inbrengen, bijvoorbeeld de merchants zelf, telco's en data-collectors. Het volstaat tegenwoordig namelijk niet meer om bestaande betaalmethodes 'mobiel' te maken of om te zetten naar een nieuwe digitale betaalvorm. De partners van buiten de financiële sector zullen de noodzakelijke 'disruption' te weeg moeten brengen.

Innoverende banken zullen met een betaaloplossing moeten komen waarbij consumenten niet meer hoeven na te denken hoe ze kunnen betalen. Tegelijk moet deze oplossing beschikbaar komen voor én geaccepteerd worden door een grote groep consumenten (Eager Sellers and Stoney Buyers is nog steeds één van mijn favoriete HBR-artikelen). Een oplossing als PayPal Beacon is als oplossing een goed voorbeeld hoe transacties snel, gemakkelijk en eenvoudig kunnen worden uitgevoerd.